Ο βουλευτής Π.Ε. Δωδεκανήσου συνυπογράφει με τέσσερις ακόμη γαλάζιους την ανοιχτή επιστολή στα ΝΕΑ, με την οποία ζητείται νέο μοντέλο διακυβέρνησης και αναβάθμιση του ρόλου της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, ενώ το ΠΑΣΟΚ καταγγέλλει ότι «ο επιτελικός αυταρχισμός Μητσοτάκη απειλεί τη δημοκρατία»
Η συμμετοχή του κ. Γιάννη Παππά, βουλευτή Π.Ε. Δωδεκανήσου, στην ομάδα των πέντε γαλάζιων βουλευτών που ξεδιπλώνουν δημόσια κριτική απέναντι στο μοντέλο του επιτελικού κράτους εκτιμάται ότι αποκτά ιδιαίτερο πολιτικό βάρος, καθώς πρόκειται για στέλεχος που εκπροσωπεί μια από τις πιο απαιτητικές νησιωτικές περιφέρειες της χώρας. Η υπογραφή του στην ανοιχτή επιστολή που δημοσιεύθηκε σήμερα, Τρίτη 28 Απριλίου 2026, στην εφημερίδα «Τα Νέα» του συγκροτήματος Μαρινάκη, εντάσσεται σε μια συντονισμένη παρέμβαση που πυροδοτεί νέο γύρο εσωκομματικών αντιπαραθέσεων στη Νέα Δημοκρατία, σε μια συγκυρία ήδη επιβαρυμένη από τη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ, την άρση ασυλίας 13 βουλευτών και την απόφαση του Αρείου Πάγου να μην ανασυρθεί από το αρχείο η υπόθεση των υποκλοπών.
Η σύνθεση της ομάδας και ο ρόλος του βουλευτή Δωδεκανήσου
Πέρα από τον κ. Γιάννη Παππά, την επιστολή υπογράφουν οι κ.κ. Αθανάσιος Ζεμπίλης, βουλευτής Π.Ε. Εύβοιας, Ανδρέας Κατσανιώτης, βουλευτής Π.Ε. Αχαΐας, Ξενοφών Μπαραλιάκος, βουλευτής Π.Ε. Πιερίας, και Γιάννης Οικονόμου, βουλευτής Π.Ε. Φθιώτιδας και πρώην κυβερνητικός εκπρόσωπος. Η παρουσία του κ. Παππά στην πεντάδα φέρει ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς προσδίδει στην παρέμβαση μια διακριτή νησιωτική και ακριτική διάσταση. Ο Δωδεκανήσιος βουλευτής συντάσσεται με συναδέλφους του από διαφορετικές περιφερειακές ενότητες της ηπειρωτικής Ελλάδας, διαμορφώνοντας έτσι ένα γεωγραφικά ευρύ μέτωπο αμφισβήτησης απέναντι στον αθηνοκεντρικό χαρακτήρα που, σύμφωνα με το κείμενο, έχει προσλάβει ο μηχανισμός λήψης αποφάσεων.
Η συμμετοχή του εκπροσώπου της Δωδεκανήσου ενισχύει το επιχείρημα που διατρέχει την επιστολή σχετικά με την υποβάθμιση της περιφέρειας, καθώς ο ίδιος προέρχεται από έναν χώρο που βιώνει με ιδιαίτερη ένταση τις συνέπειες της απομάκρυνσης των αποφάσεων από το πεδίο. Πληροφορίες θέλουν τον κ. Παππά να έχει εκφράσει ήδη από καιρό προβληματισμούς για τον τρόπο με τον οποίο η νησιωτική Ελλάδα ενσωματώνεται στις διαδικασίες σχεδιασμού της κεντρικής κυβέρνησης, και η σημερινή του υπογραφή θεωρείται ότι κωδικοποιεί δημόσια αυτόν τον προβληματισμό.
Η αφετηρία της παρέμβασης
Στο εισαγωγικό τμήμα της επιστολής, οι πέντε βουλευτές καθιστούν σαφές ότι αφορμή για τη δημόσια τοποθέτησή τους αποτέλεσε η αναζωπύρωση της υπόθεσης του ΟΠΕΚΕΠΕ, οι παραιτήσεις υπουργών και υφυπουργών και τα αλλεπάλληλα αιτήματα άρσης ασυλίας στελεχών της κυβερνητικής πλειοψηφίας. Όλα αυτά, υποστηρίζουν, λειτουργούν ως υπενθύμιση για το πρώτο νομοθέτημα της αυτοδύναμης κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, το οποίο εγκαθίδρυσε ένα συγκεκριμένο μοντέλο διακυβέρνησης. Όπως αναφέρουν, το επιτελικό κράτος, παρά το γεγονός ότι λοιδωρήθηκε και αποτέλεσε αντικείμενο πολιτικής κριτικής, λειτούργησε και συνεχίζει να λειτουργεί. Επτά χρόνια μετά την εφαρμογή του, οι πέντε υπογράφοντες θεωρούν πως είναι η ώρα για έναν θεσμικό αναστοχασμό.
Η κριτική στον νόμο 4622/2019
Στο επίκεντρο της επιστολής τοποθετείται ο νόμος 4622/2019 για το επιτελικό κράτος, τον οποίο οι πέντε βουλευτές αντιμετωπίζουν με διττή ματιά. Από τη μία αναγνωρίζουν ότι αποτέλεσε μια μεγάλη διοικητική μεταρρύθμιση συντονισμού, ταχύτητας και λογοδοσίας, από την άλλη όμως καταγγέλλουν ότι στην πορεία προκάλεσε υπερσυγκέντρωση εξουσιών σε μικρούς πυρήνες. Όπως υποστηρίζουν, μετέφερε όλο και περισσότερη βαρύτητα στο κέντρο, ενίσχυσε τον στενό πυρήνα γύρω από την κορυφή της κυβέρνησης και περιόρισε την αυτοτέλεια των υπουργείων και ιδιαίτερα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας, σε σχέση με το μέτρο των θεσμικών της καθηκόντων.
Σύμφωνα με τη συλλογιστική των πέντε, η συγκέντρωση εξουσίας έγινε στο όνομα της αποτελεσματικότητας, όμως, όπως τονίζουν, στη δημοκρατία δεν έχει σημασία μόνο το τι κάνεις, αλλά και ο τρόπος που το κάνεις, ίσως μάλιστα το δεύτερο να βαραίνει περισσότερο από το πρώτο. Καταλήγουν δε σε μια διαπίστωση που εκτιμάται ως ιδιαίτερα βαρύνουσα, ότι το επιτελικό κράτος είναι μεν αποτελεσματικό σε συνθήκες μεγάλων κρίσεων, δεν αποδεικνύεται όμως εξίσου αποτελεσματικό σε περιόδους ομαλότητας, ενώ γεννά κατά καιρούς ζητήματα θεσμικής ανισορροπίας που δεν συνάδουν με μια ώριμη κοινοβουλευτική δημοκρατία.
Η αντίφαση μεταξύ επιτυχιών και ευθυνών
Ένα από τα πιο αιχμηρά σημεία της επιστολής εντοπίζεται εκεί όπου οι πέντε βουλευτές, με τον κ. Παππά μεταξύ αυτών, περιγράφουν αυτό που χαρακτηρίζουν ως αντίφαση του επιτελικού κράτους. Όπως υποστηρίζουν, ο μηχανισμός αυτός διεκδικεί τον απόλυτο έλεγχο και πιστώνεται τις επιτυχίες, ωστόσο, όταν εμφανίζονται σοβαρές παθογένειες, η ευθύνη διαχέεται προς τα κάτω και ιδιαίτερα προς τους βουλευτές. Αυτή η πρακτική, σημειώνουν, δεν υπάρχει σε εγχειρίδια ηγεσίας. Παράλληλα, εκτιμούν ότι το επιτελικό κράτος δεν κατάφερε να ελέγξει πλήρως τα φαινόμενα διαφθοράς εντός του κράτους και της κοινωνίας, μια διαπίστωση που τοποθετείται με ιδιαίτερο βάρος στο σημερινό κλίμα δικαστικών εξελίξεων.
Η υπεράσπιση του ρόλου του βουλευτή
Ο κ. Παππάς και οι τέσσερις συνυπογράφοντες αφιερώνουν εκτενές τμήμα της επιστολής στην υπεράσπιση του θεσμικού ρόλου του βουλευτή. Όπως διατυπώνουν, ο βουλευτής, ως φορέας λαϊκής εντολής, ελεγκτής της εκτελεστικής εξουσίας και αυθεντικός εκφραστής της περιφέρειας, φορτώνεται αδίκως το στίγμα του φαυλοκράτη και κινδυνεύει να υποβιβαστεί σε μεταφορέα ήδη ειλημμένων αποφάσεων, με την υποχρέωση να ενημερώνεται εκ των υστέρων, να πειθαρχεί εκ των προτέρων και να περιορίζεται σε μια ολοένα μικρότερη πολιτική περίμετρο. Μια τέτοια εξέλιξη, προειδοποιούν, θα επιτείνει τα προβλήματα αντί να τα επιλύσει.
Στο ίδιο σημείο, αντικρούουν το επιχείρημα της προτίμησης σε εξωκοινοβουλευτικούς τεχνοκράτες υπουργούς. Παραδέχονται μεν ότι οι τεχνοκράτες δεν βαρύνονται από τη φθορά του παραδοσιακού βουλευτικού γραφείου και δεν έχουν περάσει από τη λογική της πελατειακής πίεσης, ωστόσο θεωρούν άδικο να μετακυλίεται το ανάθεμα σε όσους επιλέγονται από τους πολίτες με την ψήφο τους, προκειμένου στη συνέχεια να ασκούν υπέρμετρη εξουσία οι μη εκλεγμένοι. Η λύση, υποστηρίζουν, δεν μπορεί να είναι η παράκαμψη της κοινοβουλευτικής αντιπροσώπευσης από κλειστό κέντρο τεχνοκρατικής διαχείρισης, καθώς αυτή ούτε αποτελεσματική είναι σε περιόδους ομαλότητας ούτε θεσμικά υπεύθυνη ούτε σε καθημερινή επαφή με τους πολίτες.
Η νησιωτική και περιφερειακή διάσταση
Η συμμετοχή του κ. Παππά στην επιστολή προσδίδει ξεχωριστό βάρος στις αναφορές που αφορούν την περιφέρεια, καθώς ο ίδιος εκπροσωπεί μια ακριτική νησιωτική περιοχή με ιδιαίτερες προκλήσεις. Όπως αναφέρεται στο κείμενο, η ελληνική περιφέρεια δεν αποδυναμώνεται μόνο όταν χάνει υπουργικά χαρτοφυλάκια προς όφελος του αθηνοκεντρικού κράτους, αλλά κυρίως όταν χάνει τη θεσμική της δυνατότητα να επηρεάζει τη χάραξη πολιτικής, όταν δεν συμμετέχει ισότιμα στη διανομή του πλούτου και όταν οι αποφάσεις λαμβάνονται όλο και πιο μακριά από τους ανθρώπους που γνωρίζουν το πεδίο.
Η αναφορά στην εμπειρία της πραγματικής παραγωγής, της τοπικής οικονομίας και της ζώσας κοινωνίας, η οποία, όπως σημειώνεται, μετατρέπεται σε δεδομένο για επεξεργασία αντί να αναγνωρίζεται ως ζωντανός παράγοντας διαμόρφωσης πολιτικής, αποκτά ιδιαίτερο νόημα όταν προσυπογράφεται από έναν εκπρόσωπο της Δωδεκανήσου. Πρόκειται για περιοχή με σαφή χαρακτηριστικά οικονομίας στηριζόμενης στον τουρισμό, στη ναυτιλία και στις τοπικές παραγωγικές δραστηριότητες, ζητήματα τα οποία, όπως υπονοείται, χρήζουν μεγαλύτερης ενσωμάτωσης στις κεντρικές αποφάσεις.
Ο νέος ρόλος του βουλευτή
Στην πρότασή τους, οι πέντε γαλάζιοι ζητούν έναν νέο ρόλο για τον βουλευτή, ο οποίος δεν θα εκλαμβάνεται ως ρουσφετάκιας, γραφείο εξυπηρέτησης ή μεσάζοντας, αλλά θα είναι φορέας θεσμικής πίεσης, κοινοβουλευτικού ελέγχου, πολιτικής συνδιαμόρφωσης και ουσιαστικής εκπροσώπησης της κοινωνίας, ιδιαίτερα της περιφέρειας. Ένας βουλευτής, όπως γράφουν, που δεν θα μετρά την επιρροή του από το πόσες υποθέσεις διευκόλυνε, αλλά από το αν μπόρεσε να αλλάξει πολιτικές, να επιβάλει λογοδοσία και να φέρει τη φωνή της πραγματικής χώρας στο κέντρο λήψης των αποφάσεων.
Το αίτημα για επαναξιολόγηση και το νέο μοντέλο διακυβέρνησης
Η επιστολή κορυφώνεται με το αίτημα συνολικής επαναξιολόγησης του επιτελικού κράτους, με τους πέντε βουλευτές να επισημαίνουν χαρακτηριστικά πως το μοντέλο αυτό μέχρι σήμερα αξιολογείται από τον εαυτό του, στη βάση ποσοτικών και όχι ποιοτικών δεικτών. Ζητούν μια πιο αποκεντρωμένη και θεσμικά ισορροπημένη αρχιτεκτονική, με αυξημένη λογοδοσία, ισχυρά υπουργεία, ενισχυμένο κοινοβουλευτικό έλεγχο, πραγματική συμμετοχή της περιφέρειας, σαφείς αρμοδιότητες και πραγματική πολιτική ευθύνη. Όπως καταλήγουν, η Ελλάδα δεν έχει ανάγκη από ένα κράτος όπου λίγοι αποφασίζουν για όλους χωρίς να δίνουν άμεσα λόγο στον λαό, αλλά από ένα κράτος που συντονίζεται χωρίς να ασφυκτιά και κυβερνά χωρίς να αποκόπτεται από την κοινωνία των πολιτών.
Η τελευταία φράση τους θεωρείται και η πιο εμβληματική, καθώς αποτυπώνει συμπυκνωμένα την αιχμή της παρέμβασης, ότι οι βουλευτές δεν υπάρχουν για να υπηρετούν το όποιο επιτελείο, αλλά για να υπερασπίζονται το εθνικό και λαϊκό συμφέρον, νομοθετώντας και ελέγχοντας την εκτελεστική εξουσία.
Η τοποθέτηση Οικονόμου και η αποσαφήνιση του στόχου
Σε δηλώσεις του στην ΕΡΤ, ο κ. Γιάννης Οικονόμου, ένας από τους πέντε υπογράφοντες, επιχείρησε να αποσαφηνίσει το πνεύμα της πρωτοβουλίας. Όπως ανέφερε, στόχος είναι να εξισορροπηθεί η λειτουργία του επιτελικού κράτους με έναν πιο ενεργό ρόλο των βουλευτών, της Βουλής και των υπουργείων. Διευκρίνισε ότι η επιστολή δεν ακυρώνει το επιτελικό κράτος, το οποίο, όπως είπε, έχει αποδειχθεί σωτήριο σε ορισμένες περιόδους, με χαρακτηριστικότερο παράδειγμα την εποχή της πανδημίας. Ο πρώην κυβερνητικός εκπρόσωπος υπογράμμισε πως πρόκειται για συμβολή στον δημόσιο διάλογο και αναζήτηση τρόπων αναβάθμισης του ρόλου του βουλευτή, χωρίς συνολική απαξίωση των θετικών βημάτων.
Η αντίδραση του ΠΑΣΟΚ και η καταγγελία για «επιτελικό αυταρχισμό»
Η παρέμβαση των πέντε βουλευτών, με τον κ. Παππά να συγκαταλέγεται στους υπογράφοντες, προκάλεσε άμεση αντίδραση από την αξιωματική αντιπολίτευση. Ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, κ. Κώστας Τσουκαλάς, σε δήλωσή του στάθηκε ιδιαίτερα στην αναφορά της επιστολής για ζητήματα θεσμικής ανισορροπίας που, κατά τους πέντε υπογράφοντες, δεν συνάδουν με μια ώριμη κοινοβουλευτική δημοκρατία, καθώς και στη διαπίστωση ότι ο νόμος 4622/2019 προκάλεσε υπερσυγκέντρωση εξουσιών σε μικρούς πυρήνες.
Όπως υποστήριξε ο εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ, όταν οι ίδιοι οι βουλευτές της πλειοψηφίας εγείρουν ζητήματα λειτουργίας της δημοκρατίας, γίνεται αντιληπτό σε όλους ότι το κράτος δικαίου και η διάκριση των εξουσιών βρίσκονται σε κίνδυνο. Με αιχμηρή διατύπωση, ο κ. Τσουκαλάς ανέφερε ότι ο επιτελικός αυταρχισμός Μητσοτάκη απειλεί τη δημοκρατία, υποστηρίζοντας πως μόνο το ΠΑΣΟΚ μπορεί να εγγυηθεί άμεσα μια δημοκρατική επανεκκίνηση δικαιοσύνης, λογοδοσίας και διαφάνειας απέναντι σε ό,τι περιγράφει ως ορμπανοποίηση.
Η αντίδραση της Νέας Αριστεράς
Από την πλευρά της Νέας Αριστεράς, ο εκπρόσωπος Τύπου κ. Γιώργος Λυκοπάντης τοποθετήθηκε επίσης σκληρά. Όπως ανέφερε, η σημερινή παρέμβαση των βουλευτών της Νέας Δημοκρατίας στην εφημερίδα «Τα Νέα» καταδεικνύει αυτό που, κατά την εκτίμησή του, γνωρίζει η ελληνική κοινωνία, ότι αρχιτέκτονας του επιτελικού κράτους είναι ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Κατά τον ίδιο, το σκάνδαλο των υποκλοπών αποτελεί το πιο τρανό παράδειγμα της αποτυχίας του αφηγήματος του επιτελικού κράτους, καθώς, όπως υποστήριξε, ο κ. Μητσοτάκης συγκέντρωσε στο γραφείο του τον πλήρη έλεγχο του μηχανισμού εξουσίας και για τον λόγο αυτόν, σύμφωνα με τη Νέα Αριστερά, θα κληθεί να λογοδοτήσει στον ελληνικό λαό και στη δικαιοσύνη.
Το ευρύτερο πολιτικό πλαίσιο
Η δημοσιοποίηση της επιστολής συμπίπτει χρονικά με ένα ιδιαίτερα φορτισμένο πολιτικό περιβάλλον για την κυβέρνηση. Παρά το πακέτο μέτρων στήριξης ύψους 500 εκατομμυρίων ευρώ και την επίσκεψη του Γάλλου Προέδρου στην Αθήνα, οι κυβερνητικές ανάσες δεν φαίνεται να κατάφεραν να απορροφήσουν τους κραδασμούς από τις δικογραφίες του ΟΠΕΚΕΠΕ και την άρση ασυλίας 13 βουλευτών. Σε αυτό το κλίμα, το προηγούμενο άρθρο του υπουργού Επικρατείας κ. Άκη Σκέρτσου, με τίτλο «κοινωνία πολιτών ή κοινωνία πελατών», φέρεται να λειτούργησε επιβαρυντικά για το εσωκομματικό κλίμα, με σειρά βουλευτών να εκφράζουν δυσφορία.
Ο πρωθυπουργός κ. Κυριάκος Μητσοτάκης αναμένεται σήμερα το απόγευμα να μιλήσει στο προσυνέδριο της Νέας Δημοκρατίας στο Ναύπλιο, με θεματική το «Σύγχρονο Κράτος για όλους», όπου σύμφωνα με πληροφορίες θα δώσει έμφαση στη θετική ατζέντα, στις μεταρρυθμίσεις, στην ψηφιοποίηση του κράτους και στις προτάσεις για τη Συνταγματική Αναθεώρηση. Η επικείμενη συνεδρίαση της Κοινοβουλευτικής Ομάδας προσλαμβάνει, υπό αυτό το πρίσμα, αυξημένο πολιτικό ενδιαφέρον, καθώς εκεί θα φανεί κατά πόσο το ρήγμα που άνοιξαν οι πέντε βουλευτές, ανάμεσά τους και ο εκπρόσωπος της Δωδεκανήσου, θα παραμείνει περιορισμένο ή θα συσπειρώσει και άλλους γαλάζιους που, κατά πληροφορίες, έχουν ήδη ξεκινήσει να προετοιμάζουν δικές τους παρεμβάσεις σχετικά με τη διαχείριση του Μεγάρου Μαξίμου και τον ρόλο της Κοινοβουλευτικής Ομάδας.
Πηγή:www.dimokratiki.gr
