Α. Είσαστε ικανοποιημένος από την κατάσταση των πράγματων στον Δήμο Κω;:
Η απάντηση έρχεται αβίαστα: ΟΧΙ! Συνδημότης που έρχεται κάθε καλοκαίρι μας ρωτά: ‘’πως τα καταφέρνετέ να μην αλλάζει τίποτα από χρόνο σε χρόνο! Στην Αντιμάχεια ο δείκτης έχει κολλήσει στην εποχή της κοινότητας!
Β. Ναι υπαρχει εάν πάγωμα σε όλες τις πλευρές των Δημοτικών πραγμάτων. Μόνο οι κατασκευές νέων τουριστικών μονάδων μεταβάλλουν την παραθαλάσσια περιοχή. Αρκεί να δούμε τους δρόμους, τα πεζοδρόμια (οπού υπάρχουν!), τις πλατείες και τους ελεύθερους χώρους! Να σκεφτείς τις τεράστιες καταναλώσεις νερού που δεν αντικαθίστανται από τις όποιες ‘’καλές βροχοπτώσεις’’! Ο υδάτινος ορίζοντας του νησιού υποφέρει. Οι γεωτρήσεις του Δημου ξεπερνούν πια τα 200μ (από 70μ το 1990!) Για αυτό η κοστολόγηση του νερού της ΔΕΥΑΚ θα έπρεπε προληπτικά να ενσωματώνει τέλος ‘’ εμπλουτισμού του υδάτινου ορίζοντα και αφαλάτωσης’’! Να επιβάρυνέ τις μεγάλες καταναλώσεις νερού (τουριστικές μονάδες) φροντίζοντας το αύριο, όπως επιβάλλει ευρωπαϊκή οδηγία νερού (ΕΕ) 2020/2184-(98/83). Αποτελεί υπεκφυγή η αγνόηση της από τις δημοτικές αρχές! Ευθύνη φέρουν και οι εκπρόσωποι μας στην Βουλή για την επιλεκτική εκ μέρους τους εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας (για την κατάργηση εκτός σχεδίου δόμησης φταίει η …ΕΕ λένε). Θα έπρεπε να υπάρχουν δεσμευτικά προγράμματα αντιμετώπισης τοπικών προβλημάτων που να χρηματοδοτούνται από τα έσοδα του Δημου τα οποία να συμπληρώνονται με κρατικά-ευρωπαϊκά. Το πρόβλημα της τοπικής (‘’ενδογενούς’’) ανάπτυξης έχει να κάνει πια πρωταρχικά με την άμεση συμβολή της τοπικής οικονομίας στα έσοδα του Δημου μας!
Γ. Λιμάνι Κω: (επιβατικό +εμπορικό+ τουριστικό+ πύλη εισόδου από τρίτες χώρες και ότι άλλο!)
Χθες ήταν αραγμένα 15 βυτιοφόρα μεταφοράς υγρών καυσίμων αεροδρομίου με τεράστια σιλό φορτηγά μέσου βάρους 50 τόνων το καθένα. Σήμερα φιλοξενούμε 2 φορτηγά πλοία με αδρανή υλικά. Τεράστια φορτηγά των 40 τόνων καταπονώντας τον ήδη διαλυμένο δρόμο του Κάστρου-ακτής Κουντουριώτου-Γ. Παπανδρέου-Κοραή-Γρηγορίου Ε. Εως εδώ μήκος 2.000μ που η απλή ανακατασκευή τους προϋπολογίζεται στα 5 εκ. Το ίδιο η επαρχιακή οδός Κω έως Αντιμαχεια που τα οδοστρώματα τους δεν έχουν κατασκευαστεί για να δέχονται τόσο μεγάλα φορτηγά! Οι επιβαρύνσεις όμως δεν είναι μόνο οικονομικές-κυκλοφοριακές. Επηρεάζουν την ζωή όλων μας και υποβαθμίζουν το τουριστικό προϊόν.
Η παραγωγή τεχνικών έργων του νησιού μας απαιτεί κατά μέσο όρο 200.000 κυβικά αδρανών υλικών, η τιμή των οποίων επιβαρύνεται με 8 ευρώ/μ3 από την θαλασσιά μεταφορά! Το ετήσιο κόστος είναι 1,6 εκ. και μεταφέρεται στον καταναλωτή. Πως μπορεί να λυθεί; Πότε θα υλοποιηθεί; Το άμεσο είναι η ανακατασκευή του οδοστρώματος. Το επόμενο είναι η κατασκευή εμπορικού λιμανιού. Το τρίτο είναι η κατασκευή λατομείου. Αυτά και μόνο σημαίνουν ανάγκη οικονομικών πόρων 20-25 εκ. Η παρούσα δημοτική αρχή (όπως η προηγούμενη) σιωπηλά αφήνει το θεμα στην επόμενη. Ποια θα είναι η επόμενη; Ούτε και αυτή θα μιλήσει για τέτοια πράγματα!
Δ. Τι λείπει λοιπόν από τον Δήμο μας ποιος-τι ευθύνεται κύρια για την στασιμότητα;
Ο Δήμος Κω ακολουθεί μια πορεία μαρασμού. Όπως όλοι οι δήμοι της Χώρας (πλην ελαχίστων). Κύρια και αντικειμενική ευθύνη γι αυτό έχει η τεράστια συρρίκνωση των εθνικών κρατικών προγραμμάτων, Το 2000 το ύψος του εθνικού προγράμματος δημοσίων δαπανών ήταν 7,1 δις που το 2025 περιορίστηκε στα 3,75 δις. Αντίστοιχη είναι και η μείωση (50%) του κρατικού χρήματος προς τον Δήμο Κω. Δεν συμβαίνει το ίδιο με τα ευρωπαϊκά προγράμματα τα οποία από 4 δις το 2000 έχουν ανεβεί στα 6,45 το 2025 συν τα 4 δις από το ταμείο ανάκαμψης, αν και αυτό δεν αύξησε ανάλογα τα έσοδα του Δήμου! Το πρόβλημα της υστέρησης του Δήμου είναι εσωτερικό και τοπικό. Πρέπει να δούμε τις δυνατότητες που υπάρχουν. Να βάλουμε στόχους. Οι ατομικές ικανότητες και το θυμικό των προσώπων που αποτελούν το κριτήριο προ-επιλογής δημάρχων Κω, συνθλίβονται στην απουσία ανοικτών οριζόντων και στις δημόσιες σχέσεις. Λείπουν ‘’κατεύθυνση’’, ‘’στρατηγική’’, ‘’τακτική’’!
Ε. ΔΗΜΟΣ+ΤΟΠΙΚΑ ΕΣΟΔΑ: Τα κύρια τοπικά έσοδα ήταν ο δημοτικός φόρος ( 4,5 εκ/έτος πριν το 2010 που μηδενίστηκε ελέω του κ. περιφερειάρχη και τα δημοτικά τέλη τουρισμού (4,5 εκ. προ 2009 που ελέω Κ. Καραμανλή περιορίστηκαν στα 2.0 εκ για να φθάσουν φέτος στα 4,5 εκ). Ο Δήμος πρέπει να κάνει άλμα στις υποδομές μέσω αύξησης των τοπικών του εσόδων, ερχόμενος σε σύγκρουση με την κυβερνητική πολιτική και τις τοπικές πελατειακές πρακτικές, το παρελθόν του. Υπήρχε π.χ. το ειδικό δημοτικό τέλος λατομικών προϊόντων 5% επί της τιμής πώλησης των αδρανών που χάθηκε από τοπική κακοδιαχείριση. Μπορεί να προσαρμοστεί στο θεμα των μεταφορών που επιβαρύνει τις υποδομές. Να καθοριστεί δημοτική λατομική ζώνη με νέο λατομείο ανοικτού ιδιοκτησιακού. Ο συντελεστής τέλους παρεπιδημούντων 0,75% (από 0,5% με απόφαση Δημ. Συμβ) που ο Ν. 5143/2024 προτείνει αναπροσαρμογές συνδέοντας τες με συγκεκριμένα δημοτικά έργα. Η ακίνητη περιουσία του Δημου πρέπει να γίνει μηχανισμός ανάπτυξης κλπ
Ζ. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ: Τα πράγματα μας οδηγούν σε πολίτικες ‘’ενδογενούς ανάπτυξης’’ με αποδέσμευση από την λογική προγραμμάτων άνωθεν χρηματοδοτήσεων! Οι προτάσεις για μια ανανεωμένη ή νέα δημοτική αρχή θα δώσει εξετάσεις σε πολιτικές αυτενέργειας και αυτοκαθορισμού και όχι ευγενικής συμπεριφοράς.
Ν Μυλωνάς
