Ραγδαίες και ανατρεπτικές είναι οι εξελίξεις στην αγορά των προϊόντων κάνναβης, καθώς το Υπουργείο Υγείας προχώρησε σε νομοθετική ρύθμιση που απαγορεύει την διάθεσή τους από μίνι μάρκετ και περίπτερα.
Η εξέλιξη έχει προκαλέσει μεγάλη αναστάτωση σε εμπόρους, εισαγωγείς , ιδιοκτήτες καταστημάτων και πελάτες στην Κω και τα γύρω νησιά, οι οποίοι κάνουν λόγο για πλήρη οικονομική καταστροφή, νομικά κενά στη διαχείριση των αποθεμάτων και αναπόφευκτη στροφή των καταναλωτών στη μαύρη αγορά.
Το νέο πλαίσιο όπως ανακοίνωσε ο ίδιος ο Υπουργός Υγείας κ. Άδωνις Γεωργιάδης προβλέπει την πλήρη και καθολική απόσυρση των προϊόντων κάνναβης (κυρίως του ανθού και των παραγώγων του) από τα κοινά σημεία λιανικής πώλησης. Όσοι δεν συμμορφωθούν θα έρχονται αντιμέτωποι με την δικαιοσύνη και όχι μόνο.
Παράλληλα, θεσπίζεται ειδικό «Ψηφιακό Μητρώο Ελέγχου Προϊόντων Κάνναβης» για τη στενή παρακολούθηση της διακίνησης και εισαγωγής, συγκεντρώνοντας πλέον τον έλεγχο αποκλειστικά σε φαρμακεία.
Το Βήμα της Κω πραγματοποίησε εκτενές ρεπορτάζ, καταγράφοντας τις απόψεις των άμεσα εμπλεκομένων στην αγορά.
Σταύρος Αξαρλής – Εκπρόσωπος Φαρμακοποιών Κω : Αυξανόμενο το ενδιαφέρον για αγορά φαρμακευτικής κάνναβης
Από την πλευρά της επιστημονικής κοινότητας, ο κ. Σταύρος Αξαρλής εκπρόσωπος των φαρμακοποιών στην Κω μας μίλησε για τη νόμιμη διάθεση μέσω φαρμακείων.
«Η φαρμακευτική κάνναβη πωλείται αποκλειστικά κατόπιν συνταγογράφησης από γιατρό και διατίθεται σε διάφορες περιεκτικότητες THC, φτάνοντας έως και το 31%.
Με αυτόν τον τρόπο, το κράτος επιχειρεί να διασφαλίσει ότι η διάθεση γίνεται καθαρά, ελεγχόμενα και για ιατρικούς σκοπούς, σε περιπτώσεις ασθενών με χρόνιους πόνους, έντονο άγχος ή άλλες σοβαρές παθήσεις.
Στην Κω, τα περισσότερα φαρμακεία διαθέτουν ήδη τέτοια σκευάσματα εδώ και έναν χρόνο και υπάρχει συνεχώς αυξανόμενο ενδιαφέρον από πολίτες που ενημερώνονται για τις θεραπευτικές τους ιδιότητες.»
Στέλιος Δρόσος Χονδρικό Εμπόριο Προϊόντων Κάνναβης : Ταφόπλακα στην αγορά , ώθηση στην παράνομη ζήτηση
Σε απόλυτο αδιέξοδο βρίσκονται όσοι ασχολούνται εμπορικά με την πώληση προϊόντων κάνναβης, τόσο στη χονδρική όσο και στη λιανική, καθώς επικρατεί πλήρης αβεβαιότητα για το πότε ακριβώς θα εφαρμοστεί ο νόμος και πώς θα πραγματοποιηθεί η επιστροφή των εμπορευμάτων. Ο κ. Στέλιος Δρόσος, ο οποίος δραστηριοποιείται δυναμικά στον χώρο του χονδρικού εμπορίου, μας δήλωσε:
«Η κουβέντα άνοιξε από το Μεγάλο Σάββατο το μεσημέρι ως νομοσχέδιο για την παύση της πώλησης προϊόντων κάνναβης σε μίνι μάρκετ και περίπτερα. Ήταν σε διαβούλευση μέχρι τις 27 Απριλίου. Έγινε νόμος και αναμένεται να καθαρογραφτεί και να δημοσιευθεί σε ΦΕΚ. Όταν δημοσιευθεί, τότε θα ισχύει και η απαγόρευση.
Έρχεται ένας νόμος για να βάλει ταφόπλακα σε μια αγορά που υπάρχει από το 2018, έχει μεγαλώσει, και τώρα η πολιτεία μας τραβάει το χαλί. Υπάρχουν καταστήματα, υπάρχουν επιχειρήσεις, υπάρχουν εργαζόμενοι. Για τα εμπορεύματα δεν έχει ξεκαθαριστεί πώς θα λάβουμε επιστροφές και πώς στη συνέχεια εμείς θα τα επιστρέψουμε στους προμηθευτές. Διότι, εφόσον απαγορεύεται το προϊόν, πώς θα παραλάβουμε και θα παραδώσουμε με μεταφορικές εταιρείες, με το πλοίο ή και με τα αυτοκίνητά μας ένα απαγορευμένο πλέον εμπόρευμα; Δεν ξέρουμε πώς θα το διαχειριστούμε όλο αυτό.
Σήμερα που μιλάμε, και ενώ δεν έχει ακόμη δημοσιευτεί σε ΦΕΚ, στη Ρόδο έχει γίνει ήδη έφοδος σε κατάστημα στην πόλη, παρά το γεγονός ότι δεν έχει τεθεί ακόμη σε ισχύ ο νόμος. Οπότε καταλαβαίνει κάποιος ότι κινδυνεύουμε ακόμη και μόνο από την επιστροφή των εμπορευμάτων.
Να ξέρετε ότι οι πελάτες δεν θα σταματήσουν να αγοράζουν και το μεγαλύτερο ποσοστό θα πάει στην παράνομη αγορά, όπως ήταν πριν. Αυτά τα καταστήματα λειτουργούσαν νόμιμα, με όλες τις φορολογικές και νόμιμες υποχρεώσεις τους.
Στο φαρμακείο το προϊόν θα δίνεται μόνο κατόπιν συνταγής γιατρού και λογικά θα υπάρχει και ένα όριο στα σκευάσματα ανά μήνα. Μιλάμε για μια πάρα πολύ μεγάλη οικονομική καταστροφή. Έπρεπε από το Υπουργείο να τεθούν όρια και έλεγχοι, και όχι καθολική κατάργηση επειδή αδυνατούσαν να το ελέγξουν.
Στην Κω μόνο προσωπικά εγώ είχα περίπου 100 πελάτες και από τα γύρω νησιά άλλους 100. Εξυπηρετούσα, δηλαδή,200 σημεία λιανικής πώλησης. Ο νόμος λέει ότι απαγορεύεται ο ανθός κάνναβης και τα παράγωγά του.
Όλα τα άλλα μπορούν να πουληθούν, δηλαδή κάποια λάδια, αλλά έτσι κι αλλιώς η ζήτηση σε αυτά ήταν περίπου στο 10%. Το υπόλοιπο 90% της αγοράς εκμηδενίζεται.»
Γιώργος Φωλιάς Ιδιοκτήτης Μίνι Μάρκετ Bam Bam : Όχι στην απαγόρευση ναι στη ρύθμιση
Από την πλευρά της λιανικής, ο κ. Γιώργος Φωλιάς επισημαίνει ότι η λύση δεν βρίσκεται στην απαγόρευση, αλλά στη σωστή ρύθμιση.
Αναλυτικά δήλωσε στο Βήμα της Κω :
«Το θέμα δεν είναι αν είμαστε υπέρ ή κατά των ελέγχων. Εμείς ζητούσαμε ελέγχους. Ζητούσαμε καθαρό πλαίσιο, ηλικιακό έλεγχο, ιχνηλασιμότητα, ειδικά καταστήματα, αυστηρές άδειες και αυστηρά πρόστιμα σε όσους πουλάνε όπου να ’ναι και σε όποιον να ’ναι.
Στο δικό μας κατάστημα, για παράδειγμα, η πρόσβαση ήταν πάντα μόνο για άτομα άνω των 18. Έχουμε επενδύσει σε χώρο, σε πόρτα, σε κλειδωμένη τζαμαρία, σε προσωπικό και σε έλεγχο εισόδου. Δεν είμαστε όλοι το ίδιο. Άλλο ένα σοβαρό, ελεγχόμενο σημείο πώλησης και άλλο μια ανεξέλεγκτη διάθεση προϊόντων χωρίς κανόνες.
Καταλαβαίνω απόλυτα και την πλευρά της Αστυνομίας και των ελεγκτικών αρχών. Υπήρχε μπέρδεμα. Υπήρχαν προϊόντα που δημιουργούσαν πρακτικά προβλήματα στον έλεγχο. Υπήρχαν και περιπτώσεις ανθρώπων που λειτούργησαν ανεύθυνα. Όμως η λύση σε αυτό δεν ήταν να εξαφανιστεί ολόκληρη η νόμιμη αγορά. Η λύση ήταν να ρυθμιστεί σωστά.
Η φαρμακευτική κάνναβη καλώς υπάρχει. Δεν έχουμε τίποτα απέναντί της. Είναι σημαντική για ασθενείς, για ανθρώπους με χρόνιους πόνους, ογκολογικά προβλήματα, νευρολογικά ή άλλα σοβαρά θέματα. Αλλά είναι άλλο πράγμα η φαρμακευτική κάνναβη και άλλο η νόμιμη αγορά βιομηχανικής κάνναβης χαμηλής THC για ενήλικους καταναλωτές.
Δεν μπορεί μια ολόκληρη αγορά να παρουσιάζεται ξαφνικά σαν να πρέπει να περάσει μόνο από ιατρική συνταγογράφηση, ΑΜΚΑ και φαρμακείο. Γιατί μεγάλο μέρος των ενήλικων καταναλωτών δεν θα πάει εκεί. Δεν θα μπει σε ιατρική διαδικασία, δεν θα φακελωθεί, δεν θα ψάξει συνταγή. Θα πάει απλώς εκεί που δεν θέλουμε να πάει, στην μαύρη αγορά.
Το λέω και ως επαγγελματίας, αλλά και ως πατέρας τριών ανήλικων παιδιών. Η προστασία των ανηλίκων δεν γίνεται με το να κλείνεις την ελεγχόμενη νόμιμη πρόσβαση για τους ενήλικες. Γίνεται με αυστηρό έλεγχο ηλικίας, με κλειστούς χώρους, με άδειες, με μητρώο, με ιχνηλασιμότητα και με σοβαρούς ελέγχους.
Και το λέω και ως άνθρωπος που γνωρίζει από μέσα το θέμα των εξαρτήσεων. Όταν αφαιρείς έναν νόμιμο, χαμηλής THC, ελεγχόμενο δρόμο, δεν σημαίνει ότι εξαφανίζεις τη ζήτηση. Σημαίνει ότι τη σπρώχνεις αλλού. Και αυτό για την κοινωνία, για τους νέους και για τον τουρισμό είναι πρόβλημα.
Στην Κω το ζούμε καθημερινά. Ήδη αυτή την περίοδο έχουμε μηνύματα από ανθρώπους που ρωτάνε τι ισχύει, τι μπορούν να αγοράσουν νόμιμα, τι μπορούν να πάρουν μαζί τους, πού βρίσκεται η αγορά.
Το καλοκαίρι αυτά τα μηνύματα πολλαπλασιάζονται. Ο τουρίστας που έρχεται από χώρες όπου υπάρχει πιο καθαρό πλαίσιο θεωρεί ότι θα βρει κάτι νόμιμο και ελεγχόμενο. Αν δεν το βρει, δεν σημαίνει ότι δεν θα ψάξει. Σημαίνει ότι θα ψάξει αλλού.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο τα καταστήματα, το εμπόρευμα, οι επενδύσεις και το προσωπικό. Είναι ότι η χώρα στέλνει ένα κομμάτι της ζήτησης πίσω στην παρανομία, ενώ θα μπορούσε να το κρατήσει σε ένα αυστηρά ελεγχόμενο πλαίσιο.
Εμείς δεν ζητούσαμε ασυδοσία. Ζητούσαμε παράταση και ομαλή μετάβαση. Ζητούσαμε να μη γίνει ξαφνικά από τη μία μέρα στην άλλη μια αγορά παράνομη, χωρίς πρακτική λύση για αποθέματα, επιχειρήσεις, εργαζόμενους και καταναλωτές.
Η δική μας θέση είναι απλή. Ναι στους ελέγχους, ναι στις άδειες, ναι στην προστασία ανηλίκων, ναι στην πάταξη των παραβάσεων. Αλλά όχι στην καθολική απαγόρευση που τελικά αφήνει χώρο στη μαύρη αγορά.
Για τον τουρισμό, το πρόβλημα είναι ακόμη μεγαλύτερο.
Σε ένα νησί όπως η Κως, με εκατοντάδες χιλιάδες επισκέπτες από χώρες όπου η αγορά κάνναβης είναι πιο ξεκάθαρα ρυθμισμένη ή πιο ανεκτή, ο τουρίστας έρχεται και ρωτάει καθημερινά τι ισχύει, τι μπορεί να αγοράσει νόμιμα, τι μπορεί να έχει μαζί του και από πού μπορεί να προμηθευτεί κάτι με ασφάλεια.
Αν η νόμιμη, ελεγχόμενη αγορά εξαφανιστεί, η ζήτηση δεν εξαφανίζεται μαζί της. Απλώς μεταφέρεται σε ανεξέλεγκτα κανάλια, χωρίς ηλικιακό έλεγχο, χωρίς παραστατικά, χωρίς ποιότητα, χωρίς ευθύνη και χωρίς προστασία ούτε για τον καταναλωτή ούτε για την εικόνα του ελληνικού τουρισμού. Αυτό δεν είναι ρύθμιση· είναι απώλεια ελέγχου».
Θεόφιλος Σισαλούης Εξειδικευμένος Υπάλληλος Πώλησης Προϊόντων Κάνναβης: Μεγάλη η ζήτηση των τελευταίων ημέρων ενόψει απαγόρευσης
Ο κ. Σισαλούης εστιάζει στην ποιοτική διαφορά των προϊόντων που κυκλοφορούσαν μέχρι σήμερα στο εμπόριο σε σχέση με τα φαρμακευτικά:
«Το Υπουργείο Υγείας προσπαθεί να μεταφέρει την πώληση αποκλειστικά στα φαρμακεία, την ώρα που σε όλη την Ευρώπη επιτρέπεται κανονικά στα καταστήματα. Τα προϊόντα που πουλάμε έχουν περιεκτικότητα σε THC μόλις 0,2% έως 0,3%, που είναι το ελάχιστο νόμιμο όριο και δεν προκαλεί καμία απολύτως "ζάλη". Αντίθετα, το CBD βοηθά αποδεδειγμένα ανθρώπους με κρίσεις πανικού, προβλήματα ύπνου ή χρόνιους πόνους.
Στα φαρμακεία, τα σκευάσματα έχουν ποσοστό THC έως και 31%, το οποίο είναι επικίνδυνο για τη ζάλη, ειδικά κατά την οδήγηση. Ουσιαστικά, εξαφανίζουν την ελαφριά ("λάιτ") εκδοχή και κρατούν μόνο τη βαριά.
Όλα τα προϊόντα μας είναι πιστοποιημένα από χημεία. Τις τελευταίες ημέρες, μετά τις ανακοινώσεις του Υπουργού, η ζήτηση έχει εκτοξευθεί, καθώς οι πελάτες έρχονται και αγοράζουν μεγάλες ποσότητες για να έχουν στοκ πριν την οριστική απαγόρευση του ανθού.
Εμείς ως κατάστημα όταν πληροφορηθήκαμε την διαβούλευση προμηθευτήκαμε προιόντα όπως έλαια και στικ που επιτρέπονται. »
Τέλος να σημειωθεί ότι με την δημοσίευση του ΦΕΚ θα πρέπει να αποσυρθούν άμεσα από τα ράφια των μίνι μάρκετ όλα τα προϊόντα κάνναβης. Είναι αυτονόητο ότι θα ξεκινήσουν έλεγχοι από την ελληνική αστυνομία και άλλες αρχές για την τήρηση του νέου πλαισίου.
Σάντυ Λαδικού
(Δημοσιεύθηκε στην έντυπη μορφή του "ΒτΚ" στις 19/5)
