Κάθε χρόνο στις 14 του Σεπτέμβρη και η Εκκλησία μας γιορτάζει, την Ύψωση του Τίμιου Σταυρού. Μια ημέρα που συνοδεύεται, από αυστηρή νηστεία. Όλες οι Εκκλησίες και τα Εξωκλήσια της Ορθοδοξίας μας, τίμησαν την ημέρα της Σταυροπροσκύνησης.
Εφέτος βρεθήκαμε, στο ιδιόκτητο Εκκλησάκι, που έκτισαν το 1995 οι ευλαβείς πιστοί, ο αξέχαστος Γιώργος Παρισίδης και η κ. Μαρία Τουλαντά- Παρισίδου, στον προαύλιο χώρο του Ξενοδοχείου τους, Νηρηίδες, στο Ψαλίδι. Πριν από αρκετά χρόνια, ο παππούς της κ. Μαρίτσας, ο Γιάννης Διακογιάννης, βρήκε και μετέφερε ένα μαρμάρινο εικόνισμα, με την ανάγλυφη μορφή του Αρχαγγέλου Μιχαήλ.
Το μαρμάρινο εύρημα, βρέθηκε και διασώθηκε από την φθορά της θάλασσας, στην ακτή, στον Μύλο του Λαπά. Αυτός υπήρξε ένας παλιός μύλος στην παραλία, που βρίσκεται απέναντι από το σημερινό ξενοδοχείο Νηρηίδες. Η ευσεβής οικογένεια, Τουλαντά και ο παππούς ο Γιάννης Τουλαντάς, έταξαν να χτίσουν ένα Παρεκκλήσιο, σαν αυτό που έχτισαν στο Άγιο όνομα τη Παναγίας, στο Ψαλίδι και λέγεται η Παναγιά του Τουλαντά.
Έτσι χτίστηκε το Εκκλησάκι και αφιερώθηκε στους παππούδες, στον Μιχάλη Τουλαντά και στον παππού, Σταύρο Παρισίδη. Η οικογένεια Παρισίδη, εξωράισε τον Ιερό Ναΐσκο, με Αγιογραφίες στον τοίχο και τον εξόπλισε, με όλα τα απαραίτητα Εκκλησιαστικά είδη.
Εφέτος τον Εσπερινό του Τιμίου Σταυρού, τέλεσε ο εφημέριος των Αγίων Πάντων, ο παπά Βαγιανός Κώστογλου. Ακολούθησαν φιλόξενα κεράσματα, στους πιστούς, από τους κτήτορες, του ξενοδοχείου Νηρηίδες.
Όπως μας είπε η κ. Μαρίτσα Τουλαντά -Παρισίδου, το Εκκλησάκι είναι δισυπόστατο και θα γιορτάσει ξανά, την ημέρα του Αρχαγγέλου Μιχαήλ.
Άλλο ένα Παρεκκλήσιο, αφιερωμένο στον Τίμιο Σταυρό είναι το Εκκλησάκι, απέναντι από το Γενικό Νοσοκομείο. Την παραμονή, οι εφημέριοι του Αγίου Νικολάου, τέλεσαν κατανυκτικό Εσπερινό. Την επομένη, γίνεται Θεία Αρχιερατική Λειτουργία, από τον Μητροπολίτη κ. κ. Ναθαναήλ και πολλούς συλλειτουργούς Ιερείς. Η Εκκλησία του Τιμίου Σταυρού, πλήρως ανακαινισμένη, χάρις, βρίσκεται στον χώρο όπου υπήρχε την περίοδο του μεσοπολέμου, το παλιό Γυμνάσιο και Λύκειο της Κω.
Χτίστηκε σύμφωνα με την παλιά επιγραφή, το 1879 από την αρχοντική οικογένεια Παντέλογλου. Περιείχε δε οικίσκους, όπου διέμεναν οι Ιερείς, όπως ο μακαριστός παπά Γιάννης Καματερός και ο μακαριστός παπά Μανόλης ο Γρηγοριάδης, οι οποίοι υπήρξαν και οι εφημέριοι του Αγίου Νικολάου Κω.
Επίσης ο Δεσπότης, βρέθηκε στο Εκκλησάκι του Τιμίου Σταυρού στο Πυλί, όπου τέλεσε Πανηγυρικό, Αρχιερατικό Εσπερινό. Το Εξωκλήσι αυτό είναι χτισμένο, πάνω σε παλιό Αρχαιοελληνικό ναό, του Χαρμύλου. Γι’ αυτό και η περιοχή, ονομάζεται Χαρμύλι. Την επομένη γίνεται και η Θεία Λειτουργία.
Αυτή την ημέρα, όλοι οι φερώνυμοι Ιεροί Ναοί, κατακλύστηκαν από κλωνάρια βασιλικού. Σύμφωνα με την παράδοση, ο βασιλικός, φύτρωσε μόνο εκεί που βρισκόταν ο Τίμιος Σταυρός και φανέρωσε την θέση του. Διευκολύνοντας έτσι, τον Βυζαντινό Αυτοκράτορα, Άγιο Κωνσταντίνο και την μητέρα του, Αγία Ελένη στην εύρεση και ανύψωση του Τιμίου Σταυρού, την οποία και γιορτάζουν οι απανταχού Χριστιανοί Ορθόδοξοι.
Σύμφωνα με το πρακτικό ημερολόγιο, των κατοίκων της υπαίθρου, η επόμενη ημέρα που είναι του Αγίου Νικήτα, θεωρούν ότι αρχίζει να χειμωνιάζει. Γι’ αυτό λένε. ‘Του Αη Νικήτα κείτα, (δηλαδη, συμμαζέψου στο σπίτι και κούρνιασε) και του Αη Γεωργιού ξεκείτα.’
Επίσης στις 15 του Σεπτέμβρη, επιστρέφουν οι Καλύμνιοι σφουγγαράδες και βουτηχτάδες, με τα πλοία τους πίσω στο πέτρινο και γραφικό ψαρονήσι τους, τη φιλόξενη Κάλυμνο.
Ξανθίππη Αγρέλλη
